ABD/İsrail-İran Savaşı’nın başlaması, emtia piyasalarında şiddetli dalgalanmalara yol açtı. Yılın ilk ayında tarihi zirvelerini gören altın, gümüş ve platin fiyatları, savaşın etkisiyle yönünü aşağı çevirirken paladyum da bu düşüşten etkilendi. Fed’in 2023’ten bu yana ilk kez politika faizini 25 baz puan artırarak yüzde 3,75-4 aralığına çekmesi ve Fed Başkanı Kevin Warsh’ın enflasyonla mücadele vurgusu, faiz artırımlarının süreceği beklentisini güçlendirdi. Bu durum tahvil piyasalarında satış baskısı yaratırken dolara olan talebi artırdı ve kıymetli metallerdeki düşüşü tetikledi.
ALTIN REKORLARDAN GERİ DÖNDÜ
Yıla 4.313 dolar seviyesinden başlayan ons altın, ocak ayında 5.600 doları test ederek rekor kırdı. Ocak ayını yüzde 12,4 kazançla 4.849 dolardan, şubat ayını ise yüzde 8,5 artışla 5.263 dolardan kapatan altın, Orta Doğu’daki gelişmelerin ardından mart ayında yüzde 11,32 değer kaybederek 4.667 dolara indi. Bu gerileme, 2008 krizinden bu yana görülen en sert aylık düşüş olarak kayıtlara geçti.
Nisan (yüzde 1) ve mayıs (yüzde 1,77) aylarında da düşüşünü sürdüren altın, haziran ayını yüzde 11,7’lik sert bir kayıpla 4.007 dolardan tamamladı ve yılın ilk yarısında yatırımcısına yüzde 7,1 kaybettirdi. Temmuz ayında yüzde 1 artarak (4.044 dolar) toparlanma sinyali veren ve ağustosta yüzde 10 değer kazanarak ocaktan bu yana en hızlı yükselişini kaydeden ons altın, eylül ayında yeniden yüzde 6,6 oranında azalarak 4.157 dolara geriledi. Altın, 9 aylık periyodu toplamda yüzde 3,6 kayıpla tamamladı.
GÜMÜŞTE 9 AYLIK KAYIP YÜZDE 14,8
Gümüşün onsu yıla 71 dolardan başlayıp ocak ayında 121,7 dolara çıkarak tarihi bir rekora imza attı. Ocak (yüzde 17,3) ve şubat (yüzde 12,6) aylarındaki yükselişlerle 93,8 dolara ulaşan gümüş, mart ayında savaşın etkisiyle 61 dolara kadar geriledi ve ayı yüzde 19,9 azalışla kapattı. Nisan ayındaki yüzde 1,9’luk düşüşün ardından mayıs sonunda toparlanarak yüzde 2,2 artışla 75,3 dolara çıkan gümüş, haziran ayında yüzde 22’lik dev bir kayıpla 58,7 dolara indi.
Yılın ilk yarısını yüzde 17,3 kayıpla kapatan gümüş; temmuzu yüzde 1,7 düşüşle, ağustosu yüzde 13,5 artışla, eylül ayını ise yüzde 7,6 azalışla (60,5 dolar) bitirdi. Gümüşün 9 aylık toplam değer kaybı yüzde 14,8 oldu.
PLATİN VE PALADYUMDA SERT GERİLEME
Küresel arz sıkıntılarının etkisiyle yıla 2.054 dolardan başlayan platin, ocak ayında 2.923,3 dolarla rekor seviyeyi gördü. İlk iki ayı yükselişle kapatan platin, mart ayında jeopolitik riskler ve güçlenen doların etkisiyle yüzde 17,2 değer kaybederek 1.960,1 dolara düştü. Dalgalı bir seyir izleyen platin; nisan ayında artıp mayısta düştükten sonra, haziran ayında yüzde 19,2 azalışla 1.553 dolara kadar geriledi. Yılın ilk yarısında yüzde 24,4 değer kaybeden platin, temmuz (yüzde 6,1) ve ağustos (yüzde 8,9) aylarındaki toparlanmasına rağmen eylülde yüzde 4,6 kayıp yaşadı ve 9 aylık dönemi yüzde 16,7 düşüşle tamamladı.
Yıla 1.603 dolardan giriş yapan paladyum ise ocak ve şubat aylarındaki artışların ardından mart ayında yüzde 17 gerileyerek 1.484,8 dolara indi. Mayıs ayında yüzde 11,4, haziran ayında ise yüzde 10,8 değer kaybederek ilk yarıyılda yatırımcısına yüzde 24,2 kaybettirdi. Temmuz ve ağustostaki yükselişlerin ardından eylül ayını yüzde 11,1’lik düşüşle 1.211,2 dolardan kapatan paladyumun 9 aylık toplam değer kaybı yüzde 24,4 olarak gerçekleşti.
‘YÜKSELİŞ İÇİN PETROL FİYATLARININ DÜŞMESİ GEREKİYOR’
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, değerli metallerdeki değer kaybının en önemli nedenlerinden birinin yüksek petrol fiyatları olduğunu vurguladı. Hürmüz Boğazı’nın kapalı olmasından kaynaklı jeopolitik risklerin petrol fiyatlarını, dolayısıyla tahvil faizlerini yukarı çektiğini belirten Ergezen, güçlü kalan enflasyon beklentilerinin faiz artışlarını zorunlu kıldığını ifade etti.
Fed’in en az bir faiz artırımına daha gitmesinin beklendiğini söyleyen Ergezen, şu değerlendirmede bulundu:
“Faizlerin artması piyasadaki likiditeyi azaltarak küresel büyümede yavaşlamaya yol açıyor. Aynı zamanda dolar endeksi güçleniyor. Para mevduata ve faize yöneldiği için kıymetli metaller üzerinde satış baskısı devam ediyor. Faiz indirimleri başlayana veya beklentisi artana kadar bu cephede yükseliş trendi görme ihtimalimiz düşük. Kıymetli metallerde yeniden yukarı yönlü bir seyir görebilmemiz için savaşın sonlanması, petrol fiyatlarının düşmesi ve tahvil faizlerinde geri çekilme yaşanması gerekiyor.”
